"Breng je organisatie verder"
SLUIT MENU

Alle KPI’s op groen en toch vertrekt je nieuwe collega sneller dan gewenst

Cultuurstrateeg Annette Fielmich ziet werving, selectie, onboarding, opleiding en ontwikkeling, leiderschap en een veilige werksfeer als zes schakels van één keten. Of een nieuwe collega blijft, hangt af van wat er in elke schakel gebeurt, zo legt ze uit in deze blog.

Je nieuwe accountmanager zegt na een korte periode op. In het exitgesprek valt de zin die je vaker hoort: ‘het werk is anders dan ik had verwacht’. Daarna kijk je naar de cijfers. De vacature was snel vervuld, de kandidaat kwam als beste uit de selectie, het inwerkprogramma is volgens planning doorlopen en de leidinggevende scoort goed in het medewerkersonderzoek. Iedereen heeft het eigen werk goed gedaan en toch begint de werving opnieuw.

Retentie ligt daarmee niet alleen bij de recruiter of de leidinggevende. Of een nieuwe collega blijft, hangt af van wat er in elke schakel gebeurt, zoals op de eerste werkdag of de eerste keer dat er iets misgaat. Daarom kijk ik naar werving, selectie, onboarding, opleiding en ontwikkeling, leiderschap en een veilige werksfeer als zes schakels van één keten.

Elke schakel heeft een eigen eigenaar

In een organisatie heeft elke schakel een eigen eigenaar met een eigen doel. Werving stuurt op hoe snel een vacature vervuld is, onboarding op een afgerond inwerkprogramma, L&D op gevolgde trainingen en de leidinggevende op de productie van het team. 

Voor een nieuwe collega bestaan die grenzen niet. Uit de vacature en het eerste gesprek ontstaat een verwachting van hoe het werk eruit zal zien. Die verwachting gaat ongemerkt mee de eerste werkdag in. Als wat er in de praktijk gebeurt steeds net anders voelt, dan groeit de twijfel over de keuze voor deze werkgever, ook als de nieuwe collega niet precies kan zeggen waarom.

Bij elke schakel stel ik daarom dezelfde vraag. Klopt wat we zeggen met wat een nieuwe collega in de praktijk meemaakt?

Eén zin uit de vacature door de hele keten

Neem een zin die in veel vacatures staat: “Je krijgt veel ruimte voor eigen initiatief.” Volg die zin door de zes schakels.

  • Werving. De recruiter zet de zin in de vacature omdat de leidinggevende hem in de intake noemde. Kandidaten die graag zelf dingen oppakken, reageren.
  • Selectie. In het gesprek vraagt de leidinggevende naar voorbeelden van eigen initiatief. De kandidaat met de sterkste voorbeelden krijgt de baan.
  • Onboarding. In de eerste week hoort de nieuwe collega van de buddy dat het handig is om eerst te kijken hoe het team het doet. Niemand legt uit welke beslissingen de nieuwe collega zelf mag nemen.
  • Opleiding en ontwikkeling. De trainingen gaan over systemen en procedures. Over het nemen van beslissingen gaat geen enkele training.
  • Leiderschap. De leidinggevende wil elke offerte zien voordat die naar de klant gaat. Voor het vaste team is dat gewoon, voor de nieuwe collega is het het tegenovergestelde van wat er in de vacature stond.
  • Veilige werksfeer. Een eerste eigen voorstel wordt in het teamoverleg met een grapje weggezet. Daarna doet de nieuwe collega geen voorstellen meer.

Geen van deze stappen is op zichzelf fout. Een buddy die adviseert eerst mee te kijken, bedoelt het goed. Een leidinggevende die offertes controleert, heeft daar een reden voor. Samen vertellen de zes schakels alleen een ander verhaal dan de vacature. De nieuwe collega merkt dat als eerste.

Wie doet wat

HR is de enige partij die de hele keten overziet. Daarom bewaakt HR de lijn en voert de eigenaar van elke schakel het eigen deel uit.

  • Recruiter. Vraagt in de intake hoe het werk er na de eerste dag echt uitziet en zet alleen in de vacature wat de nieuwe collega ook terugziet.
  • Leidinggevende. Bepaalt welke zinnen uit de vacature in de eerste weken zichtbaar moeten zijn en leeft die zelf voor, ook als het druk is.
  • Buddy en collega’s. Weten wat er in de vacature stond en geven de ongeschreven regels door die bij die zinnen horen, zoals welke beslissing je zelf neemt en welke je eerst voorlegt.
  • HR. Legt de zinnen per functie vast, zorgt dat elke schakel ze kent en toetst na de start of het verhaal nog klopt.

Zo begin je bij de volgende vacature

  1. Schrijf de zinnen over hoe er gewerkt wordt apart op. Een vacature bevat een paar zinnen die iets zeggen over de manier van werken, zoals ruimte voor initiatief, korte lijnen of een hecht team. Die zinnen bepalen de verwachting van de kandidaat.
  2. Vraag de leidinggevende in de intake waar een nieuwe collega elke zin terugziet. Bij welke klus, in welk overleg of bij welke beslissing? Als er geen concreet moment te noemen is, dan hoort de zin niet in de vacature.
  3. Neem de zinnen op in het inwerkplan. Zet bij elke zin wie in de eerste weken laat zien hoe het werkt, de buddy, een collega of de leidinggevende zelf.
  4. Vraag de nieuwe collega na de eerste week wat klopte. Een vraag als “Waar zag je terug wat je in het sollicitatiegesprek hoorde en waar niet?” levert meer op dan een tevredenheidsscore.
  5. Loop bij een snel vertrek de keten terug. Zoek per schakel het moment waarop het verhaal niet meer aansloot. Als dat moment bij de leidinggevende ligt, dan los je het niet op met een betere vacature.

Als de leidinggevende in stap twee niet precies kan zeggen hoe het werk in de praktijk gaat, dan zit het antwoord in de ongeschreven regels van het team. Vraag dan de collega’s die het afgelopen jaar zijn begonnen welke regels pas in de praktijk duidelijk werden, zoals welke beslissing je zelf neemt en wie je belt als er iets misgaat. Die lijst is een goed begin voor het inwerkplan en voor een eerlijkere vacature.

Eén verhaal van vacature tot werkvloer

Toen ik in een groeiend bedrijf zelf werving, selectie, onboarding en opleiding in handen had, was de keten vanzelf één verhaal. Wat ik in de vacature schreef, vertelde ik ook in het gesprek en liet ik een nieuwe collega in de eerste week zien.

Toen het bedrijf verder groeide, werd dat werk over meer mensen verdeeld. Een recruiter nam de werving over, de teamleiders het inwerken en opleiding kreeg een eigen verantwoordelijke. Elk van hen werd beoordeeld op het eigen deel, zoals hoe snel een vacature vervuld was of hoeveel trainingen er gevolgd waren. Op dat moment hield niemand meer het hele verhaal vast. Daarom begin ik bij elke organisatie met de vraag waar een nieuwe collega de zinnen uit de vacature in de eerste week terugziet.


Over de auteur

Annette Fielmich is cultuurstrateeg en oprichter van Koers en Cultuur. Ze helpt ondernemers in het dienstverlenende MKB in de regio Haarlem, Leiden en de Bollenstreek hun bedrijfscultuur bewust vorm te geven, zodat wat een kandidaat in de werving en selectie hoort ook klopt op de werkvloer. Ze kijkt daarbij naar alle zes de schakels van bedrijfscultuur, van werving en selectie tot onboarding, opleiding en ontwikkeling, leiderschap en een veilige werksfeer. Dat doet ze met de ervaring van jarenlang zelf werven, selecteren en inwerken in een snelgroeiend bedrijf.

Website: www.koersencultuur.nl 

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

For security, use of Google's reCAPTCHA service is required which is subject to the Google Privacy Policy and Terms of Use.



×