Defensie plaatst de meeste online vacatures. ‘Dit is meer dan een opvallende wisseling aan de top’

De geopolitieke spanningen zijn de afgelopen jaren voelbaar geworden op de Nederlandse arbeidsmarkt. Dat blijkt uit een nieuwe analyse van Intelligence Group op basis van vacaturedata: het Ministerie van Defensie voerde in 2025 voor het eerst de ranglijst aan van organisaties met de meeste vacatures. Met ruim 13.000 openstaande functies passeerde de krijgsmacht Albert Heijn, jarenlang een van de grootste vacatureplaatsers. In 2023 stond Defensie nog op plaats tien; in 2024 klom het naar drie. Nu volgt de koppositie.

“Jarenlang werd de online arbeidsmarkt gedomineerd door grote retailers en dienstverleners”, zegt Geert-Jan Waasdorp, CEO van Intelligence Group. “Dat Defensie nu de grootste vacatureplaatser is, laat zien hoe sterk geopolitieke ontwikkelingen doorwerken. De strijd om talent wordt maatschappelijk en strategisch van aard.”

Van supermarkt naar kazerne

De top-30 van vacatureplaatsers toont een breed palet. Naast Defensie staan retailers als Action, ALDI, Jumbo, IKEA en Lidl hoog genoteerd. Ook facilitaire dienstverleners (CSU, Facilicom, Vebego), zorgorganisaties (Parnassia Groep, Tzorg) en horecabedrijven (McDonald’s, Van der Valk, Fletcher Hotels) zijn prominent vertegenwoordigd. Publieke organisaties als de Politie, ING Bank en de Belastingdienst completeren het beeld. Toch springt de opmars van Defensie eruit: van positie tien naar de koppositie in twee jaar tijd.

De krijgsmacht zoekt mensen voor militaire, technische, logistieke, medische en IT-functies. Dat zijn precies de beroepsgroepen waar de schaarste het grootst is. Waasdorp: “Defensie vergroot de concurrentie om jong en schaars talent, vooral in techniek, ICT, logistiek en zorg.”

Onderzoek: ook aanschaf defensiemateriaal legt druk op de arbeidsmarkt 

De forse stijging van defensie-uitgaven heeft ook gevolgen voor de bredere arbeidsmarkt, los van de vacatures bij de krijgsmacht zelf. Een recente analyse in economenblad ESB becijfert dat 4,75 miljard euro aan extra investeringen in defensiematerieel in 2030 leidt tot circa 7.500 extra voltijdsbanen in de Nederlandse economie. In 2035 loopt dit op tot ruim 15.000 banen bij 9,65 miljard aan investeringen.

De totale druk op de arbeidsmarkt valt relatief mee, omdat veertig procent van het materieel wordt geïmporteerd. Maar voor de defensie-industrie zelf is de impact fors: de sector groeit met ruwweg een derde. De extra vraag concentreert zich in de metaalproductenindustrie, de bouw en IT-dienstverlening. Vooral in de grootmaterieel- en transportindustrie is de toename flink: meer dan vier procent extra werkgelegenheid.

Niet kijken naar diploma’s, maar naar potentie

Defensie kan de groeiende personeelsbehoefte niet vullen met traditionele wervingsmethoden alleen. De krijgsmacht kijkt daarom nadrukkelijk verder dan diploma’s en formele werkervaring. In een pilot met het Integraal Skillspaspoort en opleidingsinstituut NCOI worden jongeren tussen de 18 en 27 jaar zonder duidelijk plan op de arbeidsmarkt uitgenodigd om via een talentenscan hun vaardigheden in kaart te brengen.

Naar schatting zijn er in Nederland 250.000 jongeren in deze doelgroep, van wie 100.000 niet in opleiding, werk of traject zitten. Een groot deel heeft wel een mbo- of havo-diploma, maar geen werkervaring — waardoor ze bij veel werkgevers buiten beeld blijven. De pilot richt zich op deze groep: niet kijken naar het papiertje, maar naar potentie.

In de eerste fase van de pilot (april-juni 2025) werden 72 kandidaten geïnterviewd, van wie er vijftig zijn voorgedragen bij Defensie voor uiteenlopende functies. “Defensie wordt opnieuw de grootste opleider van Nederland”, aldus de initiatiefnemers. Kandidaten die niet bij Defensie terechtkomen, worden via hetzelfde systeem aan andere sectoren gekoppeld. Het doel is om vanaf 2026 minimaal 5.000 jongeren per jaar te werven.

• Lees meer over deze pilot in dit artikel , of lees HRMorgen dossiers over Skills in de huidige en toekomstige arbeidsmarkt

Fundament versterken of verdringen?

Voor werkgevers die concurreren om dezelfde schaarse doelgroepen roept de Defensie-opmars vragen op. Waasdorp relativeert de zorgen over verdringing: “Defensie investeert volop in opleidingen, skills en samenwerking met werkgevers, UWV en onderwijs. Per saldo versterkt Defensie daarmee het fundament van de Nederlandse arbeidsmarkt.” Zijn advies aan werkgevers die verdringing ervaren: “Vraag je vooral af hoe aantrekkelijk je zelf bent voor talent.”