Arbeidsparticipatie nieuwkomers groeit met 20 procent

De arbeidsparticipatie van nieuwkomers, van Oekraïense vluchtelingen tot statushouders en asielzoekers, stijgt in 2025 met 20 procent. Dankzij beleidswijzigingen en een blijvend krappe arbeidsmarkt krijgen zij sneller en vaker de kans om hun plek te vinden op de werkvloer. Voor HR ligt hier een belangrijke rol. Dat blijkt uit het vandaag verschenen rapport ‘Werkgevers weten nieuwkomers steeds beter te vinden’ van ABN AMRO. 

Volgens ABN AMRO neemt het aantal werkende vluchtelingen en andere nieuwkomers in 2025 toe van ruim 88.000 naar 105.000. Dat is een groei van 17.500 arbeidskrachten, een stijging van 20 procent. Deze toename is het gevolg van een samenloop van factoren: een arbeidsmarkt die onder druk staat, versoepelde regelgeving én een groeiend besef onder werkgevers dat nieuwkomers waardevol arbeidspotentieel vertegenwoordigen.

• Lees ook: ABN AMRO analyseert twee oplossingsrichtingen voor krapte op de arbeidsmarkt

“De werkloosheid blijft naar verwachting laag, onder meer door vergrijzing. Intussen hebben bijna alle sectoren te maken met personeelstekorten”, zegt Mario Bersem, sectoreconoom Zakelijke Dienstverlening van ABN AMRO. “Daarnaast maakt gewijzigde wet- en regelgeving het voor nieuwkomers eenvoudiger werk te vinden. Door deze optelsom van factoren komt een groot deel van nu nog onbenut arbeidspotentieel in beeld, wat kansen biedt in veel sectoren en wat goed is voor de Nederlandse economie.” 

Impact van wetgeving

De impact van wet- en regelgeving is goed zichtbaar bij Oekraïense vluchtelingen. Zij mogen sinds 2022 vrijwel direct werken dankzij de Europese Richtlijn Tijdelijke Bescherming. Eind 2024 was al 60 procent van de Oekraïners in Nederland aan het werk, dat zijn ruim 55.000 mensen. Dat aantal groeit dit jaar naar verwachting tot 65.000 (+18%).

Ook de arbeidsparticipatie van asielzoekers neemt een vlucht. De afschaffing van de 24-wekeneis, die bepaalde dat asielzoekers maximaal 24 weken per jaar mochten werken, leidde in 2024 tot een verdrievoudiging van het aantal werkenden: van 2.500 naar ruim 8.000. In 2025 wordt opnieuw een groei van 25 procent verwacht. 

Statushouders (vluchtelingen met een verblijfsvergunning) profiteren van de Wet inburgering 2021. Deze wet zet nadrukkelijk in op arbeidsparticipatie. In 2025 gaan naar verwachting 5.500 statushouders aan de slag (+22%).

Beleid en goede begeleiding

In het arbeidspotentieel van asielzoekers en statushouders ziet ABN AMRO grote kansen voor werkgevers, zeker in sectoren met structurele tekorten zoals de horeca, logistiek, schoonmaak en de zorg. Dit vraagt om doordacht beleid, goede begeleiding én draagvlak binnen organisaties. “Dat biedt niet alleen oplossingen voor personeelstekorten, maar is ook goed voor de integratie van nieuwkomers”, zegt Bersem.

Een goed voorbeeld van gerichte inzet op arbeidsparticipatie is ABN AMRO’s Reboot-programma, dat statushouders koppelt aan managers binnen de bank. Bij een match volgt een betaalde functie. Sinds de start zijn 126 mensen geplaatst, van wie driekwart nog steeds bij de bank werkt. “Waar veel werkgevers afhaken vanwege een gat in het cv, is dat bij Reboot geen probleem. We hebben er begrip voor dat deze groep werknemers buiten hun schuld een onderbreking in hun carrière heeft gehad. Dat zegt niets over hun talenten en inzetbaarheid”, zegt Nicole Böttger, Hoofd Diversity, Equity & Inclusion van ABN AMRO. Met gerichte coaching en opleidingen biedt de bank nieuwkomers structurele kansen om hun loopbaan op een passend niveau voort te zetten.

• Lees ook: Wat je moet weten over veranderende wet- en regelgeving in 2025

Groeipotentie

De ervaringen met Oekraïense werkenden geven inzicht in de groeipotentie van nieuwkomers op de arbeidsmarkt. Volgens het UWV werkt inmiddels meer dan de helft van de Oekraïens vluchtelingen voltijds, veelal in sectoren als horeca, landbouw, schoonmaak, groenvoorziening, detailhandel en logistiek. Hoewel het vaak begint met tijdelijke contracten of uitzendwerk, blijkt uit de data dat hun positie na verloop van tijd verbetert. Hun gemiddelde uurloon stijgt (van €15 naar €16 na een jaar) en steeds meer mensen krijgen een tijdelijk of vast dienstverband. Ook combineren ze vaker meerdere banen.

Voor HR betekent dit: investeren in begeleiding loont. Trainingen over diversiteit en inclusieve aansturing dragen bij aan draagvlak én een succesvolle samenwerking op de werkvloer. Interne acceptatie en betrokkenheid zijn cruciaal. Met de juiste randvoorwaarden, inclusief begeleiding, taalondersteuning en heldere verwachtingen, kunnen nieuwkomers uitgroeien tot waardevolle en loyale medewerkers.