Kabinet wil doelgroep banenafspraak opnieuw verbreden: ook WW’ers en WIA’ers straks in beeld voor loonkostensubsidie

Minister Thierry Aartsen (Werk en Participatie) wil de banenafspraak opnieuw uitbreiden. Werkzoekenden met een WW- of WIA-uitkering die door hun arbeidsbeperking niet zelfstandig het minimumloon kunnen verdienen, moeten toegang krijgen tot dezelfde ondersteuning als mensen die nu al onder de banenafspraak vallen. Daarnaast wil het kabinet loondispensatie in de Wajong vervangen door loonkostensubsidie. Voor werkgevers moet dit vooral één ding opleveren: minder gedoe met verschillende regelingen.

Dat schrijft Aartsen, samen met minister Vijlbrief (SZW), in een brief aan de Tweede Kamer over de uitgangspunten van een nieuw wetsvoorstel. “Iedereen heeft talenten en kan bijdragen aan onze maatschappij. We hebben ook iedereen nodig op de arbeidsmarkt. Helaas gebeurt het nog te vaak dat dit talent niet wordt benut wanneer mensen een arbeidsbeperking hebben”, aldus de minister.

Eén regeling in plaats van drie

De kern van het voorstel: werkgevers die iemand aannemen die onder de banenafspraak valt, kunnen nu aanspraak maken op verschillende financiële regelingen, afhankelijk van iemands uitkering. Dat kabbelt door in drie systemen naast elkaar. Het kabinet wil dat vereenvoudigen door voortaan overal dezelfde regeling te gebruiken: loonkostensubsidie. Die compenseert werkgevers voor het verschil tussen het loon dat iemand verdient en de productiviteit die diegene levert.

Concreet betekent dit twee dingen. Ten eerste komt loonkostensubsidie beschikbaar voor werkgevers van mensen met een WW- of WIA-uitkering die niet zelfstandig het wettelijk minimumloon per uur kunnen verdienen. Voor de WIA gaat het vooral om mensen in de WGA die 80 tot 100 procent arbeidsongeschikt zijn en om mensen in de IVA – groepen waarvoor UWV nu geen instrument heeft om werkgevers te compenseren voor verminderde loonwaarde. Voor de WW gaat het om een relatief kleine groep die nu moet wachten tot het einde van de uitkering voordat er via de Participatiewet ondersteuning beschikbaar komt. Door loonkostensubsidie al tijdens de WW in te zetten, hoopt het kabinet mensen eerder aan het werk te helpen en te voorkomen dat de afstand tot de arbeidsmarkt groter wordt.

Ten tweede verdwijnt loondispensatie in de Wajong. Dat instrument bestaat naast loonkostensubsidie en dat is, in de woorden van het kabinet zelf, “verwarrend en inefficiënt voor werkgevers”. Bij loondispensatie betaalt de werkgever alleen de loonwaarde en vult UWV de rest aan vanuit de uitkering. Bij loonkostensubsidie ontvangt de werknemer gewoon een volwaardig loon – minimaal het wettelijk minimumloon – en krijgt de werkgever daarvoor subsidie. Voor werknemers heeft dat concrete voordelen: een regulier loon betekent ook gewoon pensioenopbouw en WW-rechten, en volledig profiteren van de arbeidskorting.

Vervolg op eerdere stap

Dit is niet de eerste keer dat het kabinet de doelgroep van de banenafspraak oprekt. Per 1 januari 2026 werd de afspraak al toegankelijk gemaakt voor jonggehandicapten met een Wajong-uitkering en voor mensen met een IVA-uitkering die door ziekte nog maar een klein deel van hun oude loon kunnen verdienen. De nu aangekondigde uitbreiding naar WIA en WW is daarmee een volgende stap in een geleidelijk proces.

Een terugkerend thema

Het onderwerp arbeidsbeperking en baankansen staat al langer op de agenda, de cijfers laten zien waarom. In 2024 meldde toenmalig staatssecretaris Jurgen Nobel dat werkgevers sinds 2013 ruim 85.000 extra banen hadden gerealiseerd voor mensen met een arbeidsbeperking, maar dat de doelstelling voor dat jaar voor het eerst niet werd gehaald. Uit onderzoek van de Arbeidsinspectie bleek destijds dat ruim een derde van de doelgroep helemaal niet werkte. Inmiddels staat de teller op ruim 92.000 extra banen, meldt het kabinet nu. De banenafspraak levert wel degelijk banen op, maar dat er nog steeds mensen buiten de boot vallen die wél kunnen en willen werken.

• Lees ook: Bedrijfsadvies Inclusieve Arbeidsorganisatie als oplossing voor je personeelstekort

Ook werkgeversorganisaties en maatschappelijke partijen zoeken naar manieren om drempels weg te nemen. Zo bundelden VNO-NCW, MKB-Nederland en AWVN vorig najaar hun krachten met de Goldschmeding Foundation om samen te werken aan een inclusievere arbeidsmarkt, en kunnen mkb-ondernemers sinds oktober 2025 subsidie aanvragen voor inclusieve technologie zoals voorleesbrillen en exoskeletten.

Het kabinet lijkt met dit wetsvoorstel op eenzelfde lijn te zitten: niet zozeer nieuwe verplichtingen voor werkgevers, maar minder bureaucratische rompslomp en één herkenbaar instrument om mensen met een arbeidsbeperking in dienst te nemen en te houden.

Wat betekent dit voor werkgevers?

Voor HR en werkgevers verandert er op dit moment nog niets. Dit voornemen moet eerst nog worden uitgewerkt in een wetsvoorstel. Wel is de richting duidelijk: minder onderscheid tussen uitkeringssituaties, en op termijn één financieel instrument: loonkostensubsidie voor iedereen werkende en werkzoekende met een arbeidsbeperking die bij een reguliere werkgever aan de slag gaat.

• Lees meer : Rolstoelbasketbal: inspiratie opdoen voor inclusief werkgeven