Nederland koploper in thuiswerken: kansen en risico’s voor de arbeidsmarkt

Waar in 2015 nog slechts 8% van de werknemers in de EU regelmatig thuiswerkte, is dit percentage in 2024 gestegen naar 22%. Dat blijkt uit het nieuwe rapport ‘Working anytime, anywhere: The quality of working time in the EU’ van Eurofound, gebaseerd op de European Working Conditions Survey 2024.

De grootste toename van thuiswerken werd geregistreerd in Luxemburg (30 pp), Duitsland (26 pp), België (22 pp), Finland (22 pp), Ierland (20 pp) en Zweden (20 pp).

Nederlandse arbeidsmarkt in de voorhoede

Nederland, waar 38% van de werknemers geregeld thuiswerkt, speelt samen met Luxemburg (41%) en Zweden (38%) een voortrekkersrol in deze ontwikkeling. Terwijl andere EU-lidstaten, zoals Bulgarije (8%), Hongarije (7%) en Roemenië (4%), aanzienlijk lagere cijfers noteren, is het hybride model in Nederland de norm geworden. 

Deze groei past bij de algemene Europese trend waarbij werkgevers flexibiliteit inzetten om de kwaliteit van arbeidstijden en de werk-privébalans te verbeteren.

• Lees ook: AWVN: werkgevers worden strikter rond thuiswerken

Risico’s van grenzeloos werken

Ondanks de voordelen van het thuiswerken en hybride werken, zijn er ook significante risico’s, stelt het rapport. Werknemers die op afstand werken, lopen een groter risico op onregelmatige roosters, hoge werkdruk en een gevoel van ‘altijd aanstaan’.

• Lees ook: Werkstress bij hybride werken even hoog als op kantoor

Vooral het contact buiten werktijd wordt door Eurofound aangemerkt als een van de sterkste drijfveren voor werkstress en mentale belasting. Opvallend is dat hoogopgeleide medewerkers vaker langere uren maken, ondanks de toegenomen autonomie. Voor lager opgeleiden resulteert flexibiliteit vaker in versnipperde werktijden, wat ten koste gaat van de controle over de eigen agenda.

Gender en werk-privébalans

Het onderzoek nuanceert het beeld van de ‘ideale balans’. Hoewel mannen en vrouwen in gelijke mate gebruikmaken van flexibele regelingen, verschillen de effecten op de werk-privébalans:

• Mannen rapporteren vaker onregelmatige roosters en onvoldoende rust tussen shifts.
• Vrouwen kampen vaker met werk-familie-interferentie en werken vaker in hun vrije tijd.

Het rapport benadrukt dat flexibel werken op zichzelf de ongelijkheid in de verdeling van zorgtaken en huishoudelijke taken niet elimineert.

Wetgeving en de toekomst

Om de voordelen van remote work te behouden, zonder het welzijn van medewerkers in gevaar te brengen, is gerichte beleidsvorming nodig. Veel EU-lidstaten hebben hun regelgeving daar al op ingericht; tegen 2025 hadden 13 lidstaten bepalingen over het ‘recht op onbereikbaarheid’ in de wet opgenomen. 

Nederland en andere lidstaten worden door het rapport aangespoord om duidelijke grenzen te trekken rondom communicatie buiten werktijd en om onbeheersbare werkdruk aan te pakken via sociaal overleg op bedrijfsniveau.

• Lees ook: De toekomst van werk: Gen Alpha wil minder reizen en meer AI

Het is duidelijk, zo concludeert Eurofound: de hybride werkplek is een blijvertje, maar de uitdaging voor HR-professionals verschuift van ‘faciliteren’ naar het ‘beschermen’ van de grenzen van de medewerker. 

Lees meer in het rapport: Eurofound (2026), Working anytime, anywhere: The quality of working time in the EU, Publications Office of the European Union, Luxembourg.